Bùn thải... hầu như chưa được xử lý
Ngoại trừ bùn thải từ phân hầm cầu, ước khoảng 210 m³/ngày đã có chỗ xử lý ở nhà máy xử lý chất thải của Công ty Xử lý chất thải Hòa Bình tại Đa Phước, huyện Bình Chánh, hầu hết các loại bùn thải khác đều chưa được xử lý. Theo tiến sĩ Nguyễn Trung Việt, Trưởng phòng Quản lý Chất thải rắn thuộc Sở Tài nguyên-Môi trường TPHCM, các loại bùn thải khác này đang được đổ ở bất cứ nơi nào có… đất trống.
Một phần bùn thải trong quá trình nạo vét hệ thống cống thoát nước đang được “đổ lấp các chỗ trũng” trong bãi rác Đông Thạnh, một phần khác được đem đổ ở xã Đa Phước huyện Bình Chánh. Bùn thải ra trong quá trình sản xuất nước sạch thì được đổ trở lại… các sông, kênh.
Riêng bùn thải ra trong quá trình nạo vét kênh Nhiêu Lộc-Thị Nghè, kênh Tàu Hũ-Bến Nghé, theo ông Ngô Quang Mãnh, Trưởng phòng Quản lý cấp, thoát nước thuộc Sở Giao thông Vận tải (cơ quan quản lý 2 dự án này), đang được đổ ở xã Hiệp Phước, huyện Nhà Bè và một số nơi ở huyện Cần Giờ.
Còn bùn thải ra trong quá trình đào móng xây dựng, đặc biệt là đào móng xây dựng các công trình của tư nhân, bùn thải trong quá trình xử lý nước thải của các doanh nghiệp được đổ ở bất cứ nơi nào… khuất mắt ngành chức năng.
Điều đáng lo ngại là lượng bùn thải này khá lớn. Chỉ tính riêng lượng bùn thải ra trong quá trình nạo vét cống thoát nước tại 10 quận trung tâm thành phố cũng đã lên tới khoảng 700.000m³/năm, ước trung bình 2.500-3.000m³/ngày.
Lượng bùn thải ra trong quá trình xử lý nước thải của các doanh nghiệp cũng vào khoảng 200m³/ngày; bùn thải ra trong quá trình đào móng xây dựng ở các công trình xây dựng khoảng 800-1.000m³/ngày. Nếu trong thời gian sắp tới, TPHCM tiến hành nạo vét toàn bộ hệ thống sông, kênh rạch đang đầy nghẹt rác thì toàn bộ lượng bùn thải ra cần phải xử lý sẽ lên tới trên 2 triệu m³.
Tốn “tiền tỷ” để xử lý
Tiến sĩ Nguyễn Trung Việt cho biết, không phải loại bùn thải nào cũng chứa các chất độc hại cho môi trường. Về cơ bản chỉ có những loại bùn thải trong quá trình xử lý chất thải công nghiệp mới có các chất kim loại nặng gây hại môi trường. Bùn thải trong quá trình sản xuất nước sạch hoặc nạo vét một số cống, rạch, kênh, mương không bị các nhà máy, xí nghiệp đổ chất thải ra, rất ít khi có chất độc hại.
Hiện Sở Tài nguyên-Môi trường TPHCM đang lập kế hoạch xử lý bùn thải, dự kiến đến quý 1-2010 sẽ hoàn thành. Và trước mắt đã có một vài dự án phục vụ kế hoạch này bắt đầu được triển khai.
Công ty Thoát nước đô thị vừa được UBND TPHCM giao 40 ha ở Đa Phước huyện Bình Chánh để làm khu xử lý bùn thải. Đề án thực hiện đang được Sở Tài nguyên-Môi trường thẩm định. Được sự chấp thuận của UBND TPHCM, Tổng Công ty Cấp nước cũng vừa ký kết hợp đồng lập báo cáo khả thi dự án xử lý bùn thải trong sản xuất nước sạch với Tư vấn CDM của Mỹ…
Bên cạnh đó, Sở Tài nguyên-Môi trường TPHCM cũng dự kiến xây dựng một khu xử lý bùn thải khác ở Củ Chi rộng khoảng 50ha. Đặt một khu xử lý ở Đa Phước, huyện Bình Chánh, một khu xử lý ở Củ Chi, Sở Tài nguyên-Môi trường hy vọng sẽ là điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp có bùn thải rút ngắn quãng đường vận chuyển bùn đến nơi xử lý. Sở Tài nguyên-Môi trường cũng dự định gắn hệ thống định vị GIS để kiểm soát việc xả thải bùn.
Tuy nhiên, đó mới là một nửa của vấn đề. Nửa còn lại là chi phí cho việc xử lý bùn thải không nhỏ, ước khoảng 8 - 10 USD/m³. TPHCM có thể yêu cầu các chủ nguồn thải như chủ doanh nghiệp, chủ các công trình xây dựng… phải trả phí cho việc xử lý bùn thải của đơn vị mình. Số tiền này chắc chắn sẽ không nhỏ vì tổng lượng bùn thải ra mỗi ngày tại thành phố ước khoảng 5.000m³.
Như vậy, tính ra, trung bình mỗi ngày TPHCM sẽ phải chi khoảng 50.000 USD cho việc xử lý bùn thải. Quả là một gánh nặng đối với TPHCM.
nguồn:http://www.sggp.org.vn